Luzhniki

Kullanan Takım: Spartak Moskova

Yapım Yılı: 31 Temmuz 1956

Kapasite: 78.360

Boyutlar: 105 × 68

Dünya’nın en soğuk ikliminin yaşandığı yer olan; II. Dünya Savaşı’nın ardından süper güç olarak önemli bir yol kaydeden Sovyet Rusya’da futbola verilen yüksek değer belki de yüksek kapasitede yapılan stadyumların bir göstergesiydi adeta. Başkent Moskova’da inşa edilecek stadyum Rus futbol tarihine adını altın harflerle yazdıracaktı.

Yeryüzünün en kanlı savaşının sona ermesinden sonra stadyumun inşası 1954 yılının son aylarında başladı. Stadyum sadece 450 günde tamamlanmış ve 31 Temmuz 1956 günü açılışını yapmıştır. Stadyuma verilmesi gereken isim Merkez Lenin Stadyumu idi. Daha sonra stadyuma Luzhniki isminin verilmesi öngörülmüştür. Stadyumda ki en yüksek katılımlı maç 13 Ekim 1963 yılında SSCB – İtalya arasında oynanılan mücadeledir. Bu maçı 102.538 kişi tribünden takip etmiştir.

Luzhniki Stadı, ilk önemli sınavını 1980 Moskova Yaz Olimpiyatları için vermiştir. Stadyum, Olimpiyat Oyunları’nın açılış ve kapanış törenlerinin yanı sıra atletizm, futbol ve binicilik dallarına da ev sahipliği yapmıştır.

20 Ekim 1982 yılında o dönem sıkça yaşanılan tribün facialarına bir yenisi Luzhniki Stadı’nda eklenmiştir. Spartak Moskova ve HFC Haarlem takımları arasında oynanılan UEFA Kupası 2’nci turunun ilk maçında Luzhniki’de maçın son anları (1-0) Spartak Moskova üstünlüğüyle devam ederken izleyicilerin bir kısmı mekânın tek çıkışından stadı terk etmeye başlamışlardır. O sırada ikinci gol geldiğinde; gol sesleriyle beraber dışarı çıkan taraftarlar stada geri dönmeye çalışınca o esnada stattan çıkan taraftarlarla karşılaşırlar. Çıkan panik ve izdiham sonucu 66 kişi yaşamını yitirmiştir. Kesin olmamakla beraber bazı araştırmacılar ölü sayısının 340’ı bulduğunu söylemektedirler. Golü atan Sergey Shvetsov daha sonra “Keşke o golü atmasaydım” diyecek kadar vicdan azabı ile kavruluyordu. Maçı izleyenler arasında olan ve günümüzde profesyonel bir tenisçi olan, o tarihte 16 yaşındaki Andrei Chenokov’un söyledikleri de yürek burkan cinsten:

“Herkes birbirinin üzerine domino taşı gibi düşmüştü. Ben de aynı arbede içerisinde kalmıştım ancak hızlı davranarak ölümden son anda kurtuldum. Cesetlerin içerisinde kurtarılmayı bekleyen eller görüyordum. Bir erkek çocuğunu kurtarıp ambulansa götürdüm ancak çocuk fazla dayanamayıp oracıkta hayatını kaybetmişti. Çok acı bir gündü. Sadece o gece 100’den fazla ölü görmüştüm…”

Sovyet yöneticileri maç ile ilgili haberleri sansürlemişlerdir. Maçın ertesi günü gazetelerde stadyumda bir kaza olduğu ve seyirciler arasında yaralananların olduğu şeklinde haberler çıkmıştır. Böyle olunca resmi ölü sayısına inanmak için pek bir neden kalmamıştır. Ayrıca bu maçtan sonra ki birkaç yıl Ekim ayının son günlerinde, Luzhniki Stadı’nda ölenlerin yakınlarının çiçek bırakmaları için maç yapılmamıştır.

1990’lı yıllara kadar çatısı olmayan stadyum 100.000’lik kapasiteye kadar seyirci alabiliyordu. 1996 yılında tribünlerin dört bir tarafını kaplayan çatının monte edilmesiyle toplam kapasitede çarpıcı bir şekilde azalma meydana gelmiştir. Stadyumun çimleri yapay çimden oluşmaktadır. Bunun nedeni ise, zeminin soğuk iklimden olumsuz etkilenmemesi içindir.

Luzhniki Stadı, 1999 UEFA Kupası final maçına ev sahipliği yapmıştır. Finalde dünya futbolunda marka değeri tavan yapmış isimleriyle sahaya çıkan Parma rakibi Marsilya’ya sahayı dar etmiş, Crespo, Vanoli ve Chiesa’nın attığı gollerle rakibini 3 – 0 yenerek kupaya uzanmıştır. 2008 yılında ise Avrupa ve Dünya futbolunun bir numaralı kupasının sahibi Luzhniki’de belli olacaktı. Otoriteler tarafından güvenlik açısından tehdit edici unsurlar iddia edilse de; Rus yetkililer 1’inci sınıf bir yöntemle görevlerini layıkıyla yerlerine getirmişlerdir. Hatta bu maç için zemin doğal çim olarak değiştirilmiştir. Maçta iki ezeli rakip Manchester United-Chelsea karşılaşır. Cristiano Ronaldo ve Frank Lampard’ın karşılıklı golleriyle normal süre tamamlanmış, kupayı kazanacak taraf penaltı atışlarıyla belli olmuştur. Son olarak topun başına geçen Nicolas Anelka penaltıyı maçın adamı seçilen Van Der Sar’ın üzerine nişanlayınca bu unutulmaz final maçını (7 – 6) Manchester United kazanmıştır.

Luzhniki Stadı tarihi boyunca futbol maçlarının yanı sıra çok amaçlı bir spor kompleksi olarak da hizmet vermiştir. 1957 Buz Hokeyi Dünya Şampiyonası final maçında 55.000 kişi tarafından takip edilen İsveç ile Sovyetler Birliği arasında oynanılan maça ev sahipliği yapmıştır. Ayrıca 1973 Üniversite Yaz Oyunları ve 1989 Moskova Müzik Barış Festivali ile 1998 yılında yapılan Dünya Gençlik Oyunları’nın açılış törenlerine de ev sahipliği yapmıştır. Ayrıca stadyum da; Michael Jackson, The Rolling Stones, Madonna, Metallica ve Red Hot Chili Peppers gibi dünyaca ünlü isimler konser vermişlerdir.

Stadyum Spartak Moskova’nın iç saha maçlarına ev sahipliği yapmaktadır. Ayrıca bazı Rus takımlarının sahibi olduğu stadyumlar bilhassa kapasite bakımından Şampiyonlar Ligi ve Avrupa Ligi seviyesinde olmadığından, bu takımlar da Avrupa maçlarını burada oynamaktadırlar. Daha önce CSKA Moskova, Torpedo Moskova ve Rubin Kazan takımları bu deneyimi yaşamışlardır. Rusya Milli Takımı da bazı zamanlar resmi ve özel olmak üzere maçlarını Luzhniki’de oynamaktadır.

Rusya’nın en büyük stadyumu olan Luzhniki’nin en önemli sorunu trafiktir. Her maç günü yaklaşık 20.000 araç kentte büyük bir sıkışıklık yaratmaktadır. 2018 FIFA Dünya Kupası Rusya’da düzenlenecektir ve 8 Temmuz 2018 tarihinde yapılacak olan final için mekân olarak Luzhniki Stadyumu seçilmiştir. Bu gaye ile stadyum Roma Olimpiyat, Münih Olimpiyat ve Wembley ile beraber Dünya Kupası finali ile Şampiyonlar Ligi finali görmüş ve Yaz Olimpiyat Oyunları için ana stadyum olmuş ender statlar arasına adını yazdırmıştır.

Luzhniki 5 Luzhniki 6 Luzhniki 9 Luzhniki 1 Торжественное открытие Олимпиады-80

Reklamlar

Bir Yanıt Bırakın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s