Stadium of Light

Kullanan Takım: Sunderland AFC

Yapım Tarihi: 30 Temmuz 1997

Kapasite: 49.000

Boyutlar: 105 x 68

 

 

Futbolun doğduğu topraklar olan İngiltere’de her kulüp kendine has tarihi ve geçmişiyle ön plana çıkmaktadır. Bunun en güzel örneği ülkenin kuzeyinde yer alan Sunderland kulübüdür. Kulüp armasının üst bölümünde yer alan siyah renkli “Colliery Wheel” (Türkçe anlamı Kömür Madeni Tekerleği’dir) adlı yuvarlak nesne Monkwearmouth Kömür Madeni’nin anısı için konulmuştur. Sunderland kentinde bulunan Monkwearmouth Kömür Madeni, 1835 yılında açılmış ve 1993 yılına kadar İngiltere’nin en önemli kömür madenlerinden biri olarak çalışmıştır. Elbette ki yüzlerce Sunderland taraftarının yıllar boyunca çalıştığı, istihdam edildiği, ekmek parasını kazandığı çok önemli bir maden olarak tarihe geçmiştir. Ancak maden 1993 yılında kapatılmıştır. Sunderland kulübünün başkanı Bob Murray’in Nissan otomobil fabrikası yakınında bulunan araziye yeni bir stadyum inşa etmek istemesi otomotiv şirketinin bu plana izin vermemesi dolayısıyla planlar suya düşmüş, beş yıl sonra Monkwearmouth Colliery bölgesinde yani bölge insanı için manevi açıdan çok önemli bir unsur olan kömür madeni yerine yeni stadyumun inşa edilmesi kararlaştırılmıştır. Bu yüzden madenin armayla ilişkilendirilmesinin nedeni de; 1997 yılında açılan Stadium Of Light’ın bu maden ocağının üzerine inşa edilmesindendir. Bir başka deyimle Sunderland kulübünün yeni stadı olan Işık Stadyumu’nun, yıllarca Sunderland kentinin simgesi olan ve ocaklarında belki de yüzlerce Sunderland taraftarının çalıştığı bir kömür madeninin üzerine inşa edilmesinden kaynaklanmaktadır.

1997 yılında emektar Roker Park’tan ayrılan Sunderland kulübü 15 milyon pound karşılığında 42.000 kişi kapasiteli yeni stadı kısa bir süre zarfı içerisinde tamamlamıştır. Stadyumun tasarımı daha olası genişletmeye istinaden maksimum 66.000 kişi olacak şekilde yapılmıştır. Stadyumun inşaatı sırasında kendisine verilecek isimler arasında “Wearside Stadyumu” ve “Yeni Roker Park” taraftarların dilinde dolaşsa da; mekâna madencilik sektöründe şehre refah getiren ve şehrin övünç kaynaklarından olan, şehrin giriş kısmında bulunan dev lamba anıtından gelmesinden dolayı Stadium of Light ismi verilmiştir. Stadyumun açılış maçı 31 Temmuz 1997 tarihinde görkemli konser ve etkinlikler eşliğinde Sunderland (0 – 0) Ajax karşılaşmasıyla gerçekleşmiştir. İlerleyen dönemlerde 7 milyon pound karşılığında stadyumun kuzey tribünü genişletilerek, kapasitesi 49.000 kişiye çıkartılmıştır. İngiltere’de verilen futbol ödüllerinden “En İyi Deplasman Zemini” olarak beş stattan biri olarak gösterilen Stadium of Light şimdiki kapasitesiyle İngiltere’nin en büyük 5’inci stadı konumundadır. Sunderland kulübü stadın kuruluşunun 10’uncu yılı münasebetiyle 6 Ağustos 2007 tarihinde Juventus ile dostluk maçı yapmış ve sahadan 1 – 1’lik beraberlikle ayrılmıştır.

Kare şeklinde olan stadyumun zemininde toprağa gömülü bir zaman kapsülü bulunmaktadır. İçerisinde Sunderland takımına ait bayrak, flama v.b. işaretlerin yanı sıra madenci şapkası ve feneri yer almaktadır. Stadyumun girişinde ise, dev lamba anıtı Davy Lambası ile Sunderland taraftarları için çok önemli bir isim olan menajer Bob Stokoe’nin heykeli bulunmaktadır.

Stadium of Light’da bugüne kadar en yüksek seyirci katılımının olduğu maç; 13 Nisan 2002 tarihinde Sunderland ile Liverpool takımları arasındaki maçta 48,353 seyirci ile gerçekleşmiştir. Ayrıca, bir sezonda stadyumda ulaşılan en yüksek seyirci ortalaması, Premier Lig’in 2000-01 sezonunda 46.790 rakamı ile yakalanmıştır. Bu rakam taraftarların takımın mabediyle bütünleştiğinin bir göstergesi olmuştur. Stadium of Light iki kez de İngiltere Milli Takımı’nın maçına ev sahipliği yapmıştır. 1999 yılında Wembley Stadyumu tadilattayken İngiltere (2 – 1) Belçika arasında oynanan hazırlık maçına sahne olmuştur. 2 Nisan 2003 senesinde EURO 2004 eleme maçı nedeniyle, İngiltere ile Türkiye burada karşı karşıya gelmiştir. 2002 Dünya Kupası’nda elde ettiği 3.lük apoletiyle sahaya çıkan milli takım tarih boyunca bir kez bile gol atamadığı ve tarihi fark yediği İngiltere karşısında iddialı olsa da, Vassell ve Beckham (Pen.) attığı gollere engel olamayınca sahadan 2 – 0 yenilgiyle ayrılır.

Stadium of Light muhteşem ambiyansı ve yüksek kapasitesiyle Avrupa’nın gözde stadyumlarından biri haline gelmiştir. Stadyum da birçok konser etkinliği de gerçekleşmiştir. Bunlar arasında; Oasis, Pink, Robbie Williams, Red Hot Chili Peppers, Coldplay, Bruce Springsteen, Bon Jovi ve Rihanna gibi yıldız isimler bulunmaktadır. Stadyum, Sunderland Üniversitesi öğrencileri için yıllık mezuniyet törenlerine de ev sahipliği yapmaktadır.
Stadium of Light 2 Stadium of Light 8 Stadium of Light 9 Stadium of Light 11 Stadium of Light 13

Reklamlar

Luz

Kullanan Takım: SL Benfica

Yapım Tarihi: 2003

Kapasite:  65.647

Boyutlar: 105 x 68

 

Işık Stadyumu; var olduğundan itibaren kartallar gibi yüksek uçan bir takımın yıllarca başarısına tanık olmuş ve dünya literatürüne adını altın harflerle yazdırmış bir mabet olarak hafızalara kazınmıştır. Portekiz’in en önemli iki kulübünden biri olan Benfica bu stadyumda tarih yazan skorlara imza atarak Estadio da Luz’un dünya çapında tanınmasında büyük bir rol oynamıştır.

Kulüp tarih yazdığı bu stada taşınmadan önce beş değişik stat da maçlarını oynamıştır.  Kulüp 17 Mayıs 1946 yılında Lizbon Belediyesi ile yapılan pazarlıklar sonunda yeni stadını inşa etmek için anlaşmaya varmıştır. Sağlam bir arazi üzerine kurulan ve gelecekte genişletmek için daha geniş bir alana ihtiyaç duyan kulüp yetkilileri başkentin kuzeydoğu civarında gerekli inşa işlemlerini başlatmışlardır. Stadyum proje halindeyken ise, bulunduğu mahallenin ismi baz alınarak Estádio de Carnide ismi uygun görülmüştür. Kulüp başkanı Joaquim Bogalho yeni stadyumun giderlerini karşılamak maksadıyla zengin iş adamlarından bağış istemiştir. Hatta tatil günlerinde kulüp yöneticileriyle beraber bizzat stadyumun inşaat çalışmalarına katkıda bulunmuşlardır. Ayrıca kulüp stadyumun inşaatını kısa bir süre içerisinde bitirebilmek için ülke genelinde “çimento kampanyası” bile düzenlemiştir. 1969 yılına kadar kiralama hakkı bulunan kulüp nihayetinde mimar João Simões’in tasarımıyla yeni mabedine kavuşmuştur. Portekiz’in bağımsızlığına kavuştuğu 1 Aralık tarihinde (1954) Benfica ezeli rakibi Porto’yu 40.000 kişi önünde 3 – 1 yenerek mükemmel bir açılışa imza atmıştır. Başlangıçta 40 bin kapasitede hizmete sunulan stadyum 50’li, özellikle Benfica için “altın yıl” olan 60’lı yıllarda elde edilen önemli başarılar sayesinde kapasitesinin artması kaçınılmaz olmuştur. 1960 yılında O Terceiro Anel denilen tabaka eklenerek stadyum 3 katmanlı bir yapıya bürünmüştür. Böylece stadyumun kapasitesi 70.000 kişiye kadar yükselmiştir. Halk arasında “Üçüncü Zil” anlamına gelen O Terceiro Anel tribününde kulübün en fanatik taraftar topluluğu yer alarak takımı maçlarda sürüklemişlerdir. 1985 yılında kulüp takımın yakalamış olduğu başarı ve popülaritesinden dolayı stadyumun kapasitesini arttırmaya devam etmiştir. Bu dönemde yapılan yenileme çalışmalarından sonra stadın kapasitesi 120.000 kişiye yükseltilmiş, o dönem Avrupa ve dünyanın en büyük 3’üncü stadı konumuna gelmiştir.  Stadyum da en yüksek katılımın gerçekleştiği mücadele, 4 Ocak 1987 tarihinde şampiyonluk maçında Benfica Porto’yu 3 – 1 yenerek kupayı müzesine götürmesiyle gerçekleşmiştir. Bu mücadeleyi 135.000 kişi tribünden izleyerek tarihin altın sayfalarında kendilerine yer bulmuşlardır. 1991 FIFA U – 20 Dünya Şampiyonası finaline de ev sahipliği yapan stadyum, Portekiz’in penaltılarla Brezilya’yı saf dışı bıraktığı mücadele de 127.000 kişiyi konuk ederek bu alanda önemli bir rekoru daha elinde bulundurmaktadır. 90’lı yılların başında ise; kulüp yetkilileri stadyumun koltuk sayısını 78.000 kişiye düşürse de, 120 bin kapasiteli görünümünden taviz vermemiştir.

1992 yılında Kupa Galipleri Kupası finaline ev sahipliği yapan stadyum, Werder Bremen ve Marsilya ekiplerini konuk etmiştir. Alman ekibi Allofs ve Rufer’in ayağından kaydettiği gollerle mücadeleyi 2 – 0 kazanarak kupaya uzanmasını bilmiştir. 1971 – 2001 yılları arasında Portekiz Milli Takımı’nın da birçok maçına sahne olan Estadio da Luz, toplamda 29 maça ev sahipliği yapmıştır. Portekiz bu maçlarda 19 galibiyet alırken, 8 beraberlik ve sadece 2 yenilgi almıştır.

Portekiz Futbol Federasyonu EURO 2004 öncesi Estadio da Luzda büyük başarılar kazanan Benfica’nın eski günlerinden uzak kalıp sportif açıdan başarısızlıklarından yola çıkarak hiçbir gelir elde edememesinden dolayı burayı yıkıp yıkmamak arasında kalmıştır. İlk etapta tamamen yenilenmesi gerektiğini düşünen mimarlar somut bir şekilde projelerini ortaya koyamadıkları için stadyum organizasyona ev sahipliği yapacak statlar arasından çekilme noktasına gelmiştir. Nihayet genel kurul üyeleri yeni stadın inşaatı için karara varıp, tarihi “A Catedral”in yeni ve daha modern bir görünüme kavuşması için kulübün hem maddi hem manevi açıdan daha iyi bir gelir elde edebilmesi maksadıyla baştan yaratılma konusunda hem fikir olmuşlardır.

Yıkılmasına karar verilen bu müthiş mabette oynanan son mücadele 22 Mart 2003 tarihinde gerçekleşmiştir. Eski stadyuma veda maçında atılan son gol eski Beşiktaş’lı Simao Sabrosa tarafından kaydedilmiştir.

Benfica taraftarları yıkılan eski statları “Stadium of Lights” yerine yapılacak olan yeni mabedi sabırsızlıkla bekliyorlardı. Yeni yapılacak stat eski stadın on gömlek üstünde olmalıydı. Çünkü Benfica Avrupa futbol tarihine adını altın harfler ile yazdırırken; elde etmiş olduğu başarılarının tümü “Stadium of Lights”ın çimlerine gömülecekti.

28 Eylül 2001 yılında kulüp yöneticileri ile Portekiz Hükümeti arasında yapılan mutabakat sonucu yeni stadyum mimar Damon Lavelle’in tasarımıyla, iki yılı aşkın bir sürenin sonunda yapıldı. Tüm taraftarların merakla beklediği yeni mabet Estadio da Luz, 25 Ekim 2003 yılında Benfica ve Uruguay’dan Nacional takımları arasında oynanan maç ile açılışını yapıyordu. Nuno Gomes’in attığı gollerle maçı 2-1 kazanan Benfica 66.000 kişi önünde şovunu güzelce sergilemiş oldu.

2004 Avrupa Şampiyonası için baştan yaratılan stadyum da Portekiz’in çeyrek finalde penaltılarla kazandığı İngiltere maçının yanı sıra unutulmaz bir finale ev sahipliği yaptı. Finalde Portekiz’in Yunanistan’a sürpriz bir biçimde (0-1) kupayı kaybetmesi yeni statlarında Portekizli futbolseverlere dramatik bir an yaşatıyordu. Avrupa Şampiyonası’nda finali başarıyla atlatan Luz Stadı, Benfica’nın Şampiyonlar Ligi’nde Manchester United ve Liverpool gibi devleri çimlerine gömmesi büyük başarıların habercisi olduğuna şimdiden tanıklık ediyordu.

65.647 tamamı koltuklu Estadio da Luz Stadı üstü kapanabilir özellikte olup, yüksek konfor tipine bağlı 7.000’den fazla özel koltuklu bir bölümü vardır. Ayrıca stadyumun her yerinden görülebilen iki dev ekranı da ilgi çekici bir özelliğe sahiptir.

Luz kelime anlamı “Işık” olduğu için tüm dünya bu stadı Işık Stadyumu olarak bilir. UEFA standartlarına göre 5 yıldızlı kategoride gösterilmiştir. Dünya’nın Yedi Harikası komitesi tarafından görkemiyle ve ambiyansıyla 2007 yılında dünyanın yedi harikasından biri olarak gösterilmiştir.

Benfica taraftarları tarafından A Catedral olarak anılan Estadio da Luz stadyumu; 2013-14 sezonunda Şampiyonlar Ligi finaline de ev sahipliği yapmıştır. Finalde İspanya’nın köklü ve ezeli iki takımı karşı karşıya gelmiştir. Bir yandan müthiş bir sezon geçiren Real Madrid önüne gelen her takımı gole boğarak finale uzanmış, diğer yandan Diego Simeone önderliğinde Atletico Madrid total futbol anlayışıyla sergilediği oyunla son noktaya gelmiştir. Luz Stadı’nda 60.976 kişinin takip ettiği mücadeleye Atletico Madrid Diego Godin’in attığı golle ilk yarıyı önde kapatır. Baştan sona kadar üstün oynayan ve bir türlü aradığı golü bulamayan Real Madrid adına hasreti 90+3’te turnuvanın en iyilerinden biri olan Sergio Ramos yaptığı kafa vuruşuyla bitirerek mücadeleyi uzatmalara götürür. Uzatma dakikalarında oyunu yine forse eden Real Madrid, 100 milyon Euro değerinde ki yıldızı Gareth Bale ile öne geçmiş ve önce Marcelo sonra da dünyanın gelmiş geçmiş en iyi futbolcularından biri olan Cristiano Ronaldo’nun penaltıdan attığı gollerle zafere uzanmıştır: 4 – 1 Böylece Real Madrid 12 yıl aradan sonra arzuladığı şampiyonluğa ulaşmayı başarmıştır.

Estadio da Luz 7 Estadio da Luz 8 Estadio da Luz 5 Estadio da Luz 2 Estadio da Luz 3164-55603 001 Estadio da Luz 17